Wettelijke verplichting: historisch vooronderzoek
In de voorbereiding van een project wordt eerst een historisch vooronderzoek uitgevoerd. Op basis van historische bronnen — luchtfoto's, militaire archieven, bommenkaarten van gemeenten en marine archiefdocumenten — wordt bepaald welke objecten in het projectgebied kunnen worden verwacht. Dit geeft een risicoclassificatie van het gebied.
Van risicoklasse naar vervolgstap
Op basis van het vooronderzoek wordt bepaald welke vervolgstappen nodig zijn. Is het risico laag, dan kunnen werkzaamheden onder bepaalde voorzorgsmaatregelen doorgaan. Is het risico verhoogd, dan volgt een opsporingsonderzoek waarbij het gebied systematisch met de juiste apparatuur wordt doorzocht voordat grondverzet begint.
UXO bij baggerwerk op de Noordzee
Bij baggerwerken speelt de diepte van de ingreep een grote rol. Baggeren in de bovenste meters raakt een ander segment van de populatie ingegraven objecten dan diep baggerwerk. In veel contracten voor baggerwerk op de Noordzee is UXO standaard opgenomen als risicofactor, met projectspecifieke beheersmaatregelen.
Protocol bij aantreffen van munitie
Wanneer tijdens werkzaamheden een object wordt aangetroffen, geldt het principe: stoppen, veiligstellen en melden. Alleen de EOD van het Ministerie van Defensie is bevoegd om in Nederland gevonden munitie te ruimen. Het is wettelijk verboden om gevonden munitie zelf te verplaatsen of te verwijderen.